به گزارش ایرنا، این کتاب در ۱۰ فصل و ۹۰ صفحه منتشر شد؛ اثری که با تمرکز بر ظرفیتهای اجتماعی محلهها، تلاش دارد الگوی تازهای برای ترویج فرهنگ مطالعه و گسترش مشارکت فرهنگی شهروندان ارائه کند.
این کتاب با ترکیب مباحث نظری و راهکارهای عملی، به معرفی مفهوم «کتابخوانی محلهمحور» میپردازد؛ رویکردی که بر تبدیل مطالعه از یک فعالیت فردی به تجربهای اجتماعی، مشارکتی و مستمر تأکید دارد.
نویسنده در این اثر، محله را به عنوان نزدیکترین و در دسترسترین بستر اجتماعی برای شکلگیری فعالیتهای فرهنگی معرفی کرده و معتقد است توسعه پایدار فرهنگ مطالعه زمانی محقق میشود که کتاب به بخشی از زندگی روزمره مردم تبدیل شود.
در سالهای اخیر برنامههای متعددی برای ترویج کتابخوانی در کشور اجرا شده است، اما بخش قابل توجهی از این برنامهها بر فعالیتهای فردی یا برنامههای رسمی در کتابخانهها و مراکز فرهنگی متمرکز بودهاند.
در مقابل، رویکرد محلهمحور تلاش میکند کتاب را از چارچوبهای محدود رسمی خارج کرده و آن را به متن روابط اجتماعی، خانوادگی و همسایگی وارد کند.
بر اساس مطالب مطرحشده در این کتاب، فعالیتهایی مانند تشکیل حلقههای مطالعه، نشستهای گفتوگو درباره کتاب، برنامههای داستانخوانی برای کودکان، نقد و معرفی کتاب توسط ساکنان محله، مبادله کتاب میان همسایهها و ایجاد کتابخانههای کوچک محلی از جمله اقداماتی هستند که میتوانند در قالب برنامههای کتابخوانی محلهمحور اجرا شوند. همچنین حضور نویسندگان، مترجمان و فعالان فرهنگی در محلهها میتواند به پویایی این برنامهها کمک کند.
پریسا محمدی در بخشهای مختلف کتاب، علاوه بر تشریح مبانی نظری این رویکرد، به موضوعاتی همچون طراحی راهبردی برنامههای فرهنگی، شناسایی ظرفیتهای اجتماعی و فرهنگی هر محله، جلب مشارکت شهروندان و شیوههای مدیریت و پایداری فعالیتهای فرهنگی پرداخته است.
به اعتقاد نویسنده، برنامههای فرهنگی زمانی موفق خواهند بود که متناسب با نیازها، ویژگیها و ظرفیتهای هر محله طراحی شوند.
یکی از محورهای مهم این اثر، تأکید بر نقش مشارکت اجتماعی در موفقیت برنامههای فرهنگی است. در کتاب آمده است که فعالیتهایی که با حضور و همراهی مستقیم مردم شکل میگیرند، از ماندگاری و اثربخشی بیشتری برخوردار هستند.
در همین راستا، نویسنده بر ضرورت مشارکت فعال شهروندان در فرآیند برنامهریزی، اجرا و ارزیابی فعالیتهای فرهنگی تأکید کرده است.
در بخش دیگری از کتاب، نقش نهادهای محلی و ذینفعان اجتماعی مورد توجه قرار گرفته است. مدارس، مساجد، کتابخانههای عمومی، فرهنگسراها، سراهای محله، پارکها و حتی منازل داوطلبان از جمله فضاهایی هستند که میتوانند به پایگاههای اجرای برنامههای کتابخوانی تبدیل شوند.
نویسنده معتقد است همکاری میان معلمان، کتابداران، مربیان فرهنگی، والدین و فعالان اجتماعی میتواند زمینهساز شکلگیری شبکهای مؤثر برای توسعه فرهنگ مطالعه در سطح محلهها باشد.
این کتاب همچنین بر نقش کتابخوانی محلهمحور در تقویت سرمایه اجتماعی تأکید دارد. از نگاه نویسنده، فعالیتهای فرهنگی مشترک میتواند زمینه تعامل، گفتوگو و همدلی میان ساکنان را افزایش دهد و به تقویت حس تعلق اجتماعی و همبستگی محلی منجر شود.
در چنین شرایطی، کتاب تنها ابزار آموزش و آگاهی نیست، بلکه به عاملی برای پیوند میان افراد و نسلها تبدیل میشود.
کتاب «کتابخوانی محلهمحور» میتواند برای مدیران فرهنگی، کتابداران، معلمان، مربیان فرهنگی، فعالان اجتماعی، گروههای داوطلب و همچنین دانشجویان و پژوهشگران حوزه فرهنگ، علوم اجتماعی و کتابداری منبعی کاربردی و قابل استفاده باشد.
پریسا محمدی دارای دکترای علوم سیاسی از فعالان فرهنگی، اجتماعی و رسانهای استان کرمانشاه و مدیرکل فعلی کتابخانههای عمومی استان است.
